Categorieën
Terug in de taal

Terug in de taal

In deze rubriek bespreken we woorden of betekenissen die ooit in het Nederlands bestonden, maar nu verdwenen zijn. Om de week neemt een van onze historisch taalkundigen u mee terug in de taal.

Woord of citaat gevonden dat in onze historische woordenboeken ontbreekt?
Meld het ons via het formulier.

  • sollen: het voetbal van de middeleeuwen?

    29 juni 2016

    Een beetje man of vrouw laat niet met zich sollen. Dat gold ook al in de middeleeuwen. Maar in tegenstelling tot de taalgebruiker nu, wist men toen nog wel wat sollen oorspronkelijk betekende. Het woord verwees namelijk naar een balspel. De uitdrukking met iemand sollen betekent dus letterlijk ‘iemand heen-en-weer rollen of gooien als een ...

  • Fransmans zijn Vlamingen

    14 juni 2016

    Een Vlaming komt uit Vlaanderen en een Fransman uit Frankrijk. Hoe kan een fransman dan een Vlaming zijn? Mijn opa, Frans Libeer, was een Vlaming afkomstig uit Kuurne. Hij was ook één van de vele ‘franschmans’ uit zijn tijd. En neen, niet omdat zijn voornaam Frans was. Toen mijn opa in juli 1929 van zijn huwelijksreis ...

  • zoenen in een kofferbak

    1 juni 2016

    “Stond een voorvader van mij in 1787 met de prins te zoenen in een kofferbak?” Deze merkwaardige vraag stelde iemand die in het familiearchief een document vond met een intrigerende maar duistere passage. Het ging hierom: in 1787 vluchtte Leidenaar Andries Verhoog naar Mechelen, want hij was zijn leven niet meer zeker. Enkele jaren later ...

  • hoerendreet & hoerendrekje

    1 juni 2016

    Vroeger werden warme hoerendreten of hoerendrekjes gegeten als lekkernij. Een vreemde gewoonte als je bedenkt dat dreet ‘wind’ of ‘scheet’ betekende, en drekje verwijst naar uitwerpselen. Want hoe lekker kan dat zijn, een paar scheten en een drolletje van een hoer? Met hoerendreten en -drekjes werden natuurlijk niet letterlijk de uitwerpselen of winden van een vrouw ...

  • oubollige versieringen

    2 mei 2016

    In 1604 schreef  Karel van Mander in zijn Schilderboeck over de oubollige versieringhen van Jeroen Bosch. Opmerkelijk, want Bosch staat bekend als een van de belangrijkste kunstenaars van de late middeleeuwen. In zijn eigen tijd (1450 – 1516) was Jeroen Bosch al trendy en werd hij veel geïmiteerd en gekopieerd. Ook nu is de kunstenaar ...